UPSC General Studies Kannada Synopsis – Environment, Ecology & Biodiversity | Page 19 | 2026

 

UPSC ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಧ್ಯಯನ ಕನ್ನಡ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು

ಪರಿಸರ, ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ

Page 19 / 40

---

1. ಪರಿಸರ (Environment)

ಮಾನವನನ್ನು ಸುತ್ತುವರೆದಿರುವ ಜೀವಂತ ಮತ್ತು ಜಡ ವಸ್ತುಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಪರಿಸರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ವಾಯು
• ನೀರು
• ಮಣ್ಣು
• ಸಸ್ಯಗಳು
• ಪ್ರಾಣಿಗಳು

---

2. ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ (Ecology)

ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರದ ನಡುವಿನ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಪರಿಸರವ್ಯವಸ್ಥೆ
• ಆಹಾರ ಸರಪಳಿ
• ಆಹಾರ ಜಾಲ
• ಜೈವಿಕ ಸಮತೋಲನ

---

3. ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ (Biodiversity)

ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿನ ವಿವಿಧ ಜೀವಿಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

• ಸಸ್ಯ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
• ಪ್ರಾಣಿ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
• ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆ

---

4. ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ

• ವಾಯು ಮಾಲಿನ್ಯ
• ನೀರಿನ ಮಾಲಿನ್ಯ
• ಮಣ್ಣಿನ ಮಾಲಿನ್ಯ
• ಶಬ್ದ ಮಾಲಿನ್ಯ

ಮಾಲಿನ್ಯ ಮಾನವ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹಾನಿಕಾರಕವಾಗಿದೆ.

---

5. ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ (Climate Change)

• ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ
• ಹಿಮನದಿಗಳ ಕರಗುವುದು
• ಮಳೆಯ ಮಾದರಿಗಳ ಬದಲಾವಣೆ
• ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟ ಏರಿಕೆ

---

6. ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ

• ಅರಣ್ಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆ
• ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂರಕ್ಷಣೆ
• ಮರ ನೆಡುವಿಕೆ
• ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಳಕೆ ಕಡಿತ
• ಪುನರುತ್ಪಾದನೀಯ ಶಕ್ತಿ ಬಳಕೆ

---

7. ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

ಭವಿಷ್ಯದ ಪೀಳಿಗೆಗಳ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಹಾನಿಗೊಳಿಸದೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದನ್ನು ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.

---

8. UPSC ಮುಖ್ಯ ಅಂಶಗಳು

• Ecology → ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ
• Biodiversity → ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
• Climate Change → ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ
• Sustainable Development → ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

---

9. Prelims Quick Revision

• Ecology → ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂಬಂಧ
• Biodiversity → ಜೀವಿಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
• Climate Change → ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆ
• Sustainable Development → ಭವಿಷ್ಯ ಕಾಪಾಡುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

---

10. Mains Answer Writing Tip

ಪರಿಚಯ: ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮಾನವ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ.

ಮುಖ್ಯ ಭಾಗ: ಮಾಲಿನ್ಯ, ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ, ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ.

ಸಮಾರೋಪ: ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೂಲಕ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ನಡುವೆ ಸಮತೋಲನ ಸಾಧಿಸಬಹುದು.

---

Quick Revision:

Ecology → ಪರಿಸರಶಾಸ್ತ್ರ
Biodiversity → ಜೈವ ವೈವಿಧ್ಯತೆ
Climate Change → ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ
Sustainable Development → ಸುಸ್ಥಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ

---

Explore the Complete MCQ Library:
General Studies MCQs Complete Library

Explore More Learning Resources:
Shaktimatha Learning Hub

---

Shaktimatha Learning
Health • Mind • Skills • Career • Life Education